Ispred Doma narodne skupštine na protestu solidarnosti sa novinarima televizije N1, koji su napadnuti prije nekoliko dana, došlo je do tenzija kada se pojavila grupa ljudi koja je nosila transparente sa porukama podrške provladinim medijima.
Građani koji su se okupili na poziv medijskih udruženja su negodovali kada se pojavila grupa ljudi koja je nosila transparente "Hvala na podršci, novinarke informera" i "Boja mikrofona nije opravdanje za nasilje", javlja reporterka Bete.
Transparente su nosili predsjednica novoosnovanog medijskog udruženja Asocijacija novinara Srbije Ivana Vučićević, direktor Srpskog telegrafa Saša Milovanović i drugi.
Oni se se povukli oko 19.30 časova, nakon što su im građani dobacivali i pogrdno ih nazivali, došlo je i do verbalnog sukoba.
Prisutno je nekoliko stotina građana, a u šatorskom naselju gdje borave pristalice vlasti ispred skupštine Srbije, s druge strane ograde prisutan je i veliki broj policije koji nose fantomke i ne vidi im se lica.
Na jednom od transparenta piše "Dočekamo dan da se svi slažemo, nasilje nije ok".
Jedan muškarac je prije nekoliko dana napao ekipu televizije N1 u blizini šatorskog naselja u kojem borave pristalice vlasti ispred Skupštine Srbije, a policija je naknadno reagovala.
Glavni urednik dnevnog lista "Danas" Dragoljub Petrović kazao je za Betu da su članovi Asocijacije novinara Srbije došli na skup da provociraju i "prave cirkus".
- To je neka vrsta njihovog poslednjeg trzaja, navikli su da kopiraju sve sta rade nezavisni mediji i novinari ali je to u neku ruku smikesno jer se oni uopšte ne bave novinarstvom - kazao je Petrović.
On je rekao da je povodo tog skupa značajan i da ljudi koji su došli shvataju opasnost napada na novinare i da je neophodno pruziti podršku novinarima televizije N1.

Portal ETV

original

viewImage

baseImage

610x380

500x500

400x240

400x203

thumbnail

Tenzije ispred Skupštine Srbije na protestu podrške novinarima televizije N1

Ispred Doma Narodne skupštine rastu tenzije. Nakon što policija nije dozvolila Dijani Hrki da priđe Skupštini kako bi započela štrajk glađu, građani su spontano počeli da se okupljaju kako bi joj pružili podršku. S druge strane, u takozvanom Ćacilendu se okupio veliki broj pristalica SNS-a, a bačena je i prva pirotehnika u vidu topovskog udara.
&nbsp;Kolona u Novom Sadu je skrenula na Bulevar kralja Petra I gdje je zgrada policije. Zvižde i viču „pumpaj, pumpaj“, javlja reporter Danasa.
Dio policije je isrčao sa platoa i "razvukao se" duž Ulice kneza Miloša. Oni drže podignute štitove ka građanima, od kojih dio pokušava da se raspravlja sa njima, dok ih veterani smiruju i mole da se povuku nazad od kordona.
I dalje se čuju povici na račun predsjednika Srbije. U ovom trenutku tenzije se smiruju.
Studenti koje su Kragujevčani čekali tri sata duže, jer je policija zaustavljala autobus „Jaċimoviċ“ prevoza kojim su dolazili iz Novog Sada, su se zahvalili na dočeku, ali i naglasili da u svijetlu trenutne situacije i dešavanja u Beogradu nije vrijeme za slavlje. Oni su pozvali sve da podrže Dijanu&nbsp;
Dijana Hrka, koja štrajkuje glađu ispred Skupštine Srbije, obratila se okupljenima preko megafona i zahvalila je svima na podršci i naglasila da više stranih medija prati trenutnu situaciju na tom mjestu.
Novinarka Jelisaveta Jovanović Jančić javila se iz Sremske Mitrovice za N1, gdje je nekoliko desetina stanovnika došlo ispred MUP-a kako bi iskazali revolt prema onome što se večeras dešava ispred Skupštine Srbije, ali i u proteklih 12 mjeseci. Tu je i manja grupa policajaca, koja nije očekivala ovaj skup, s obzirom da je bio spontan. Građani su rezignirani pozvali policiju da počne „konačno da brani narod“. Dio njih će krenuti u Beograd, dodaje novinarka, ali dio će i ostati u Mitrovici s obzirom da se sve desilo neplanirano.
&nbsp;Građani su se večeras okupili na ulicama i u Subotici, Vrbasu i Sremskoj Mitrovici.
&nbsp;Okupljeni u Novom Sadu stali su ispred prostorije BIA na Bulevaru, gdje su ostavili otiske krvavih šaka ispred ulaza u tu zgradu. Blokirana je raskrnica Bulevara oslobođenja i Jevrejske kod Futoške pijace u Novom Sadu, javlja reporter Danasa.
&nbsp;Okupljeni u Novom Sadu krenuli su u šetnju gradom. Prolaze Jevrejskom ulicom ka Bulevaru Oslobođenja. Uzvikuju „hoćemo izbore“. Prema snimcima na društvenim mrežama, iz pravca Takovske ulice pristiže još policijskih snaga.
&nbsp;Građani iza kordona koji podržavaju režim pustili su muziku i pesme „Tamo daleko“ i „Vidovdan“, na šta su burno reagovali građani koji stoje uz Dijanu Hrku, smatrajući da ova grupa zloupotrebljava rodoljubivu muziku, javlja N1. Grupe građana sa obije strane ograde razmjenjuju psovke i uvrede, a razdvaja ih kordon policije.
Kako javlja agencija FoNet, prema grupi u šatorskom naselju bačeno je nekoliko bakli, a u jednom trenutku ka građanima i novinarima okupljenim pored Dijane Hrke iz grupe koja je pored šatora bačen je topovski udar, ali policija nije reagovala.
&nbsp;Iz pravca Skupštine Srbije dolijeću različita pirotehnička sredstva, ali policija za sada ne reguje.

1250x600

1084x550

Beograd: Prisutne jake policijske snage, bačena pirotehnika čuju se topovski udari

Ispred Doma Narodne skupštine u Beogradu rastu tenzije. Nakon što policija nije dozvolila Dijani Hrki da priđe Skupštini kako bi započela štrajk glađu, građani su spontano počeli da se okupljaju kako bi joj pružili podršku.
Međutim, kako je broj građana počeo da se povećava, tako su izvedene jake policijske snage.
Policijska brigada, u punoj opremi za razbijanje demonstracija, potisnula je građane na Bulevar kneza Miloša, dok se unutar ograđenog prostora oko Skupštine okupljaju lica iz tzv Ćacilenda.
Na snimcima koji se pojavljuju na društvenim mrežama, vidi se kako policija potiskuje građane, među kojima je i bivši košarkaš Vladimir Štimac.
Malo prije 14 časova, svojim autobusom stigao je i auto prevoznik Milomir Jaćimović, koji je dovezao još građana.
Njih policija, za razliku od Dijane Hrke i građana koji joj pružaju podršku, ne zaustavlja da uđu u ograđeni prostor.
Policijski kordon, raspoređen pored ograde šatorskog naselja prema Trgu Nikole Pašića, propustio je oko 17:30 veliku grupu ljudi koja se pridružila okupljenima ispred šatora na platou pred Skupštinom Srbije, a nekoliko desetina ljudi stilo je do šatora i iz iz pravca Skupštine grada, pored Pionirskog parka, javlja reporter FoNeta.

Tenzije ispred Skupštine Srbije: Policija potisnula građane koji su došli da podrže Dijanu Hrku, okupljaju se i pristalice vlasti u Ćacilendu

Možemo reći da je prvi put neka situacija ovako eskalirala u nasilje i u sve ono što smo mislili da je odavno za nama, kaže za Antenu M kriminolog Velimir Rakočević.
- Vrlo je važno, stoga, da bude javnost blagovremeno informisana, jer je, vidjeli smo, vrlo opasno ukoliko imamo plasiranje netačnih informacija, odakle god da dolaze, a pogotovo ako dolaze iz političkih krugova, jer to dovodi do uzemirenja javnosti. Vrlo je važno da informacije, pogotovo kad dolaze od državnih organa, sadrže podatke koji odgovaraju stvarnost i koji su istinitie - kaže kriminolog.
Imamo, međutim, dodaje, prilično tenzičnu situaciju.
- Imate ino faktor u smislu da su u izvršenju krivičnog djela učestvovali strani državljani, a sa druge strane imate proteste domaćeg stanovništva. U toj situaciji povišenih tenzija, istina, na neki način, gubi na kvalitetu. Uloga državnih institucija je da, prije svega, pokušaju eliminisati tu netoleranciju i mržnju, koja, na žalost, postoji i, sa nultim stepenom tolerancije da reaguju na sve oblike ksenofobije - naglašava Rakočević.
U prvi mah nijesu se, očigledno, kaže, mogle objektivno sagledati sve činjenice i okolnosti da bi se utvrdilo šta se stvarno dešavalo na primarnom licu mjesta, gdje su se sukobili naši i državljani Azerbejdžana i Turske, a u vezi sa kojim je juče ukazano na novi momenat.
- Nikada ne možemo u prvoj fazi sve činjenice utvrditi do kraja. E sad, naravno, to treba da se utvrdi sve vrlo detaljno i to povlači odgovornost. I u tom smislu ovdje je veoma važno da ne dođe do uznemirenja javnosti sa jedne strane, kroz blagovremene i tačne informacije koje će pružiti nadležni organi, ali isto tako da cijelo društvo reaguje u smislu osude događaja koji nas vraćaju, možemo slobodno reći, cijeli jedan vijek unazad. Jer ksenofobija je krajnje neprihvatljiva u jednom društvu koje teži da bude u društvu razvijenih naroda i država - poručuje Rakočević.
Važno je ističe, da izvučemo pouke, institucije da rade svoj dio posla, a građani da nikada probleme ne rješavaju nasilnim sredstvima.
Upitan za izostanak reakcije policije na parole upućene državljanima Turske, a koje su okarakterisane kao govor mržnje, Rakočevići naglašava da je važno da se nađe balans kad govorimo o ulozi represivnih organa.
- Jer nije lako slušati sve to, ali je vrlo važno da sva ova lica u međuvremenu, i vjerovatno vrlo brzo, sva će biti identifikovana gdje je bilo elementa ne samo krivičnih dijela, nego i prekršaja. I, naravno, ono što je vrlo važno, jer često se to ističe zašto policija nije odmah reagovala kad je došlo do tih izliva mržnje i netolerancije prema jednom narodu itd, dakle, policija mora reagovati sa minimalnim stepenom prinude da bi osvarila cilj. Bitno je da se izbjegne što je moguće više primjena sile prema građanima osim u slučaju kada je neophodno direktno zaštiti život, što znači da u ovoj situaciji ona prati događaje, reaguje onda kada se mora neposredno reagovati na terenu. Ali je bitno da sve te incidente, sva ta protivpravna devijantna i delinkventna ponašanja locira i da ih u zakonskoj proceduri procesuira prema nadležom tužilaštvu - &nbsp;pojašnjava kriminolog.
Policija je ističe izašla odmah sa određenim mjerama upozorenja zbog velikog broja maloljetnih lica, koji su takođe bila učesnici u incidentima minulih dana.
- Mi smo u tom problemu da nemamo mogućnost da na našim granicama identifikujemo sva lica koja su potencijalno opasna po bezbednost, jer nemamo biometričku identifikaciju, mogućnost da koristimo baze podataka, što će se nadam se ubrzo se promijeniti, ali sada policija to mora da radi dubinski da bi prekontrolisala sve strance. Ka uzemirenju javnosti vodilo je spinovanje da imamo stotinu hiljada državljana Turske u zemlji, a ima ih 13.000, vjerojatno i nešto više sa onima koji ilegano borave u državi. Ali veliki broj lica je procesuiran i država mora pokazati snagu, jer ukoliko bismo postali društvo netolerancije i ukoliko bsmo ispoljavali nasilje prema drugima i drugačijima, onda nas vjerojatno ne bi nigdje primili, a kamoli u EU - zaključuje Rakočević.

Rakočević: U situaciji povišenih tenzija istina gubi na kvalitetu, nadležni da blagovremeno i tačno informišu javnost

Šefica diplomatije Evropske unije Kaja Kalas rekla je da tenzije na Zapadnom Balkanu rastu, te je zatražila da se nastavi proces proširenja bloka.
- Vidimo da tenzije rastu i definitivno moramo nastaviti s procesom proširenja, jer je to nešto opipljivo i zaista nam trebaju uspješne priče - rekla je Kalls prije sastanka Savjeta za vanjske poslove koji se održava u Luksemburgu.
Kalas nije spomenula zemlje u kojima, prema njenim riječima, tenzije rastu. Međutim, nedavno su vlasti u entitetu Republika Srpska u Bosni i Hercegovini (BiH) preduzele nekoliko koraka koji su izazvali zabrinutost međunarodne zajednice zbog potencijalne secesije ovog entiteta.
Iz NATO-a su poručili da se neće dopustiti ugrožavanje mira u BiH, dok su iz SAD-a poručili da razmatraju nekoliko mogućnosti djelovanja, ističući da "ne bi trebalo doći do raspada zemlje i novog sukoba".
Takođe, tenzije između Kosova i Srbije - koje vode dijalog o normalizaciji odnosa od 2011. godine u Briselu - su visoke od 2023. godine, kada su albanski gradonačelnici preuzeli upravljanje nad četiri opštine na sjeveru, naseljene većinom Srbima.
Tenzije su kulminirale u septembru iste godine, kada je grupa naoružanih Srba napala Policiju Kosova, ubivši jednog narednika. Tokom razmjene vatre ubijena su i tri srpska napadača. Kosovo optužuje Srbiju za napad, ali Beograd negira bilo kakvu umiješanost.
Evropska šefica diplomatije takođe je rekla da je prethodne noći imala "vrlo dobru večeru s prijateljima" sa Zapadnog Balkana.
Na toj večeri, Kosovo je predstavljala vršiteljka dužnosti ministarke vanjskih poslova i dijaspore Donika Gervala. Osim što su prisustvovali večeri, njih dvije su imale i odvojeni sastanak.
Gervala je rekla da je zatražila od Kalas da Kosovo bude tretirano kao "ravnopravan i poštovan partner u svim procesima integracije".
Od zemalja u regionu Zapadnog Balkana - Albanija, Srbija, Sjeverna Makedonija, Bosna i Hercegovina i Crna Gora - Kosovo je posljednje na putu ka EU.
- Evropska budućnost Zapadnog Balkana ne može biti potpuna bez Kosova, a podrška našoj zemlji je podrška za demokratsku, ravnopravniju i ujedinjeniju Evropu. Naše snažno prisustvo i angažman u regionu su izvor stabilnosti i sigurnosti za cijeli kontinent - rekla je Gervala putem objave na Fejsbuku.
Kosovo je apliciralo za članstvo u EU u decembru 2022. godine. Međutim, ovaj zahtjev još nije razmotren od vlasti u Briselu. Kosovo je takođe jedina zemlja u regionu koja nema status kandidata za članstvo.

Kalas: Tenzije na Zapadnom Balkanu rastu

Stalni izvjestilac Evropskog parlamenta (EP) za Crnu Goru Marjan Šarec pozvao je na smirivanje tenzija u crnogrskom društvu i okretanje razgovoru i postizanju dogovora. 
 
To je saopšteno iz kabineta potpredsjednika Vlade za vanjske i evropske poslove Filipa Ivanovića koji se danas u Briselu sastao sa njim i još nekoliko poslanika EP.
- Sagovornici su se osvrnuli na aktuelna politička dešavanja u Crnoj Gori, sa akcentom na važnost vođenja dijaloga između parlamentarne većine i opozicije, zbog značaja trenutka za Crnu Goru, te da je neophodno prevazići partijske interese i zajedničkim snagama učiniti sve kako bi zemlja postala punopravna članica do 2028. godine - navodi se u saopštenju.
Šarec je, kako su kazali, ponovio da Crna Gora ima značajnu podršku Evropskog parlamenta i ukazao na značaj nastavka ubrzanog rada na ispunjavanju svih mjerila za zatvaranje poglavlja. &nbsp;On je naveo da će uspjeh Crne Gore biti podstrek i EU i državama regiona i istakao da se ova šansa ne smije propustiti.
- Pozvao je na smirivanje tenzija u društvu i okretanju razgovoru i postizanju dogovora - navodi se u saopštenju.
Ivanović je razgovarao sa predsjednikom Odbora EP za vanjske poslove (AFET), Dejvidom Mekalisterom, evroposlanicom i potpredsjednicom Evropske narodne partije Željanom Zovko, izvjestiocem iz sjenke grupacije Zelenih za Crnu Goru Vladimirom Pribiličem i izvjestiocem iz sjenke za Crnu Goru u ime političke grupacije Socijalista i demokrata, Kostasom Mavridesom. 
 
On je kazao da učlanjenje Crne Gore u Evropsku uniju (EU) donosi benefite kako državi, tako i Uniji i regionu, i zahvalio se za podršku svim sagovornicima i njihovim političkim grupacijama. 
 
Mekalister je saopštio da Crna Gora ima punu podršku EP, konstatujući da je Crna Gora, koja je otvorila sva poglavlja, najbolji kandidat za pristupanje Uniji. 
 
On je pozdravio postignuto u protekloj godini, ukazujući na važnost očuvanja vanjskopolitičkog kursa i unutrašnje političke stabilnosti, uz izbjegavanje polarizacije društva, koja ne donosi nikakav napredak. 
 
Mekalister je istakao važnost aspekta izgradnje konsenzusa među partijama, ali i postizanja dogovora sa susjednom Hrvatskom oko bilateralnih pitanja. 
 
Mavrides je, kako je saopšteno, obećao svu pomoć Crnoj Gori u predstojećem periodu, naročito imajući u vidu da Kipar preuzima predsjedavanje Savjetom Evropske unije u prvoj polovini naredne godine, kada se očekuje zatvaranje velikog broja poglavlja. 
 
- Sugerisao je da se Crna Gora za sve eventualne inicijative u narednom periodu obrati njemu, kako bi blagovremeno mogao da organizuje i obezbijedi podršku u EP - navodi se u saopštenju.

Šarec: Smiriti tenzije u društvu i okrenuti se razgovoru

Uoči sjednice lokalnog parlamenta u Budvi došlo je do velikih tenzija - pošto je umalo izbila tuča između predstavnika liste „Za budućnost Budve“ i saveza „Budva naš grad“: u prvom redu Mladena Mikijelja i Nikole Jovanovića - javlja RTCG.
Teži incident je, kako piše taj medij, spriječen.
Služba obezbjeđenja Skupštine opštine (SO) Budva htjela je da onemogući funkcionerima i pristalicama saveza "Za budućnost Budve" da uđu u prostorije parlamenta. Kako javlja report RTCG, na ulazu je došlo do žestoke rasprave predstavnika ove koalicije i službe obezbjeđenja. Nakon kraće rasprave, ipak su ušli u hol lokalne skupštine.
Na današnjoj prvoj sjednici Skupštine opštine (SO) Budva potvrđen je mandat novoizabranim odbornicima.
Kandidat za predsjednika lokalnog parlamenta biće Petar Odžić iz SDP/Evropski savez. Njega je predložilo 11 odbornika iz grupacije "Budva naš grad", Evropskog saveza i GP URA.
Predstavnik liste "Za budućnost Budve" Mladen Mikijelj kazao je da će prekinuti sjednicu skupštine ako se bude nastavilo sa, kako je rekao, kršenjem procedure.

Tenzije u Budvi: Umalo došlo do tuče Mikijelja i Jovanovića

Lider Demokratske narodne partije (DNP) Milan Knežević večeras je iznio opasne optužbe da su „ljudi iz Demokratske partije socijalista lovili Srbe po Podgorici, nosili biračke spiskove, jurili ih po biračkim mjestima, skidali registarske tablice sa srpskih automobila“ tokom lokalnih izbora u Podgorici.
On je to rekao tokom gostovanja u emisiji „Načisto“ na Televiziji Vijesti odgovarajući na pitanja zašto je glumio u skeču na Televiziji E koja je inače meta njegovih partijskih kolega.
- Nijesam bio glumac u skeču nego sam na simpatičan način želio da približim građanima Podgorice da, poslije jedne tenzične izborne noći, treba da budemo komšije i prijatelji i da ne pravimo razlike koje bi mogle da dovedu do sukoba kao što je prijetilo one noći jer su ljudi iz DPS lovili Srbe po Podgorici, nosili biračke spiskove, jurili po biračkim mjestima, skidali registarske tablice sa srpskih automobila, pozivali na otpor, saopštavali da se neće miješati Užice, Čačak, Beograd u Podgorici – rekao je on.

Opasne optužbe Kneževića: U izbornoj noći ljudi iz DPS-a lovili Srbe po Podgorici, jurili po biračkim mjestima, nosili spiskove...

Sjednica Skupštine opštine Zeta održaće se, po hitnom postupku, 22. januara, a na dnevnom redu biće predlog odluke o zabrani realizacije projekta izgradnje Sistema za prečišćavanje otpadnih voda Podgorice u Botunu, piše Dan. Predlagač odluke je, kako navode, Mihailo Asanović, predsjednik Opštine. U odluci, koja ima pet članova, navodi se da su se građani na opštinskom referendumu 14. decembra prošle godine većinski izjasnili protiv izgradnje sistema. – Opština Zeta, njeni organi i javne službe neće davati saglasnosti, odobrenja, mišljenja niti preduzimati radnje koje bi omoguće realizaciju projekta na teritoriji opštine Zeta – navedeno je u članu 2 odluke. Članom 3 odluke predsjednik Opštine se obavezuje da o rezultatima referenduma i sadržini odluke obavijesti Vladu, Glavni grad i nadležne državne organe. – Ova odluka izražava neposrednu volju građana Zete iskazane na referendumu i obavezujuća je za sve organe. Ukoliko bilo koji organ države vlasti, pravno ili fizičko lice, pokuša realizaciju projekta suprotno ovoj odluci, opština će pokrenuti sva raspoloživa pravna sredstva, uključujući upravne sporove, krivične prijave, ustavne inicijative i međunarodne pravne mehanizme radi zaštite interesa, zdravlja i života građana Zete koji bi izradom ovog projekta bili ugroženi – navedeno je u članovima 4 i 5. U obrazloženju odluke je navedeno da Ustav Crne Gore u članu 23 jemči pravo svakog lica na zdravu životnu sredinu i obavezuje državu, kao i organe lokalne samouprave, da obezbijede uslove za njegovo ostvarivanje.  <figure> <img src="https://publisher-publish.s3.eu-central-1.amazonaws.com/pb-etv/swp/8p72gy/media/20260120100156_c925cbd0342d4cc7e7a05437f3445441c995761558de60459d66142cc1281a50.png" data-media-id="editor_0" data-image-id="20260120100156_c925cbd0342d4cc7e7a05437f3445441c995761558de60459d66142cc1281a50" data-rendition-name="original" width="1024" height="1145" loading="lazy" alt="dokument"> <figcaption>Foto: Dan/screenshot</figcaption> </figure>  – Članom 45 Ustava garantuje se pravo građana da neposredno učestvuju u vršenju vlasti, uključujući i odlučivanje putem referenduma. Referendum predstavlja najviši izraz suvereniteta građana na lokalnom nivou, a volja građana iskazana na zakonito sprovedenom referendumu obavezujuća je za sve organe lokalne vlasti. Svako postupanje suprotno jasno izraženoj referendumskoj volji predstavljalo bi povredu ustavnog prava građana na učešće u vršenju vlasti, kao i povredu principa demokratije i vladavine prava iz člana 1 Ustava. Ustav u članu 113 jemči pravo na lokalnu samoupravu, dok se članom 114 propisuje da opština samostalno vrši poslove od neposrednog interesa za lokalno stanovništvo - piše u dokumentu. U obrazloženju se navodi da donošenjem ove odluke SO ne preuzima nadležnosti državnih organa, već konstatuje rezultate referenduma i obezbjeđuje njihovu primjenu na teritoriji opštine. – Crna Gora je potpisnica i međunarodnih ugovora koji garantuju pravo javnosti na učešće u odlučivanju o pitanjima koja se tiču životne sredine uključujući Konvenciju o pristupu informacijama, učešću javnosti u donošenju odluka i pristupu pravdu u pitanjima životne sredine (Arhunska konvencija) koja je sastavni dio unutrašnjeg pravnog poretka i ima primat u odnosu na domaće zakonodavstvo – piše u odluci.

Sjednica SO Zeta po hitnom postupku 22. januara: Skupština zabranjuje gradnju kolektora

Najstariji podaci o pripadanju Polimlja državi Duklji nalaze se u Ljetopisu popa Dukljanina (Sclavorum Regnum – Kraljevstvo Slovena). U Ljetopisu je zapisano da je kralj Hvalimir državu podijelio sinovima: Petrislavu, Dragimiru i Miroslavu. Zeta je pripala Petrislavu, Travunija i Zahumlje Dragimiru, a Podgorje Miroslavu. Podgorje (lat. Submontana) je imalo 11 županija: Onogošt, Morača, Komarnica, Piva, Gerico, Netusini, Guisemo, Com, Debreca, Neretva i Rama. Više istoričara navodi da je županija Guisemo u stvari Gusinje i da je ta županija vjerovatno obuhvatala Gornje Polimlje. Pop Dukljanin navodi da je jednom prilikom Miroslav, vladar Podgorja, krenuo da posjeti starijeg brata, zetskog vladara Petrislava i da ga je, dok je plovio Skadarskim jezerom, zadesila oluja u kojoj je poginuo. Nakon toga je Petrislav pripojio Podgorje Zeti. Petrislavov prijesto i državu naslijedio je njegov sin Vladimir, koga pop Dukljanin naziva blaženim (svetim) kraljem. S obzirom na to da je dukljanski sveti kralj Vladimir vladao krajem X i početkom XI vijeka (ubijen 22. maja 1016.), izvjesno je da je tada dukljanskoj državi pripadala i oblast oko izvorišta Lima. Vjerovatno je pri kraju Petrislavove, a sigurno na početku Vladimirove vladavine i Raška, kao vazalna oblast, postala dio dukljanske države, tako da se sa sigurnošću može reći da je Duklja tada ovladala Polimljem. Trag o tome postoji kod vizantijskog hroničara-istoričara Jovana Skilice. On u svom djelu „Kratka istorija“ (Synopsis Historion) navodi da je Vladimir (gr. Βλαδιμηρὸς) vladao „Trim(b)alijom i obližnjim oblastima Srbije“. Skilica je naziv Trim(b)alija koristio kao sinonim za Duklju, dok je pod „obližnjim oblastima Srbije“ vjerovatno podrazumijevao Rašku.
Vladimira je na prevaru ubio makedonski car Jovan Vladislav u Prespi 1016., a potom je vizantijski car Vasilije II 1018. godine uništio makedonsko carstvo. Vizantija je Duklji nametnula vazalni status, a Srbiju (Rašku) je pretvorila u svoju provinciju. Pop Dukljanin navodi da se tadašnji dukljanski vladar zvao Dobroslav, dok se u vizantijskim izvorima naziva Stefan Vojislav. On je u drugoj polovini 1030-ih uspio da zbaci vizantijsku vlast, a potom je pobijedio vizantijsku vojsku u dvije bitke, 1040. i 1042. godine. Obnovio je državnu nezavisnost i sigurno je da su se tada u okviru dukljanske države nalazili: Zeta s Podgorjem, Travunija i Zahumlje. Istoričar Sima Ćirković ističe da je nakon Barske bitke Vojislav postao samostalan, da je nametnuo svoju vlast od Bojane do Neretve i da se Vojislavov uticaj povremeno „širio na oblasti Srba nastanjenih dublje u unutrašnjosti balkanskog kopna“. Istoričarka Jovanka Kalić navodi da je dukljanska država tada obuhvatila i „ono što obično nazivamo raškim zemljama“. Za ovo ne postoje direktni dokazi. Ukoliko se prihvate ove pretpostavke da je Stefan Vojislav nakon Barske bitke 1042. godine uspio da od Vizantije osvoji barem dio Srbije, onda se sa sigurnošću može reći da je Polimlje tada bilo sastavni dio dukljanske države i granična oblast prema Raškoj.
Nakon smrti Stefan Vojislava, vrhovni vladar je bila njegova žena, dok su njihovi sinovi imali udione oblasti. Suparništvo je dovelo do sukoba između njih, što je iskoristila Vizantija da povrati kontrolu nad Raškom. Iz sukoba petorice Vojislavovih sinova, Mihailo je izašao kao pobjednik i postao je dukljanski kralj. Kada je učvrstio vlast Mihailo je nastojao da proširi svoju državu. Pop Dukljanin navodi da je Mihailov najstariji sin Vladimir sa braćom uspio da zauzme Rašku i da je nakon toga Raškom vladao Mihailov sin Petrislav. Ovo je vjerovatno bilo krajem 1060-ih i početkom 1070-ih. Pri kraju Mihailove vladavine Vizantija je opet uspjela da povrati Rašku, ali je Mihailov sin i nasljednik kralj Bodin uspio da oko 1083. ponovo zauzme Rašku u kojoj je, kako navodi pop Dukljanin, postavio dva župana sa svoga dvora, Vukana i Marka. Oni su mu položili zakletvu vazalstva. Do kraja XI vijeka Raška je, kao osvojena oblast, ostala pod dukljanskom kontrolom, a istoričar Vladimir Ćorović ističe da je Bodin od Raške napravio običnu pokrajinu Zete. Ova dešavanja nesumnjivo ukazuju na to da je Polimlje tokom većeg dijela XI vijeka bilo pod vlašću dukljanskih vladara i da je vjerovatno bilo pogranična oblast prema Raškoj oko koje se Duklja borila sa Vizantijom. Osim narativnih izvora, o tome svjedoče i ostaci (pre)romaničke arhitekture.
Postoji predanje da je kralj Mihailo Vojislavljević sagradio crkvu rođenja Presvete Bogorodice (Bogorodica Bistrička) u manastiru Voljavac kod Bijelog Polja, na desnoj obali Lima, uz današnju granicu Crne Gore i Srbije. Istoričar umjetnosti Ivan Stevović ističe da je ova crkva po arhitekturi slična crkvi Sv. Mihaila u Stonu, za koju se dominantno vjeruje da je kralj Mihailo sagradio ili obnovio i da je u toj crkvi sačuvan njegov ktitorski portret. Istoričar umjetnosti Vojislav Korać je zaključio da stonska crkva pripada ranoj (prvoj) romanici, koja se još naziva mediteranska ili ravenska romanika. U arhitektonskom smislu ona je slična crkvi Sv. Tome u selu Kuti kod Zelenike (Herceg Novi) iz druge polovine XI vijeka za koju istoričarka umjetnosti Meri Zornija navodi da je najvjerovatnije privatna vladarska zadužbina nekog od članova dukljanske vladajuće dinastije Vojislavljevića. Po arhitektonskim i skulpturalnim elementima njima su slične crkva Sv. Stefana u Sušćepanu iznad Igala, najstarija od tri crkve benediktinskog manastira na poluostrvu Ratac kod Bara, benediktinski manastir Sv. Petra u Bogdašićima (na Gradcu) i crkva Sv. Đorđa kod Podgorice. Njihov nastanak ili obnova se uglavnom vezuju za XI vijek, odnosno za period vladavine dukljanskih kraljeva. S obzirom na sličnost s ovim hramovima, vjerovatno je i da crkva Bogorodice Bistričke potiče iz tog perioda. No, među istoričarima dominira stav da je ovu crkvu sagradio raški (srpski) veliki župan Stefan Nemanja krajem XII vijeka, jer se Nemanja kao darodavac ove crkve spominje u povelji njegovog unuka kralja Vladislava, ali to nije dokaz ktitorstva. Crkva je sagrađena u romaničkom stilu, što odudara od stila Nemanjinih zadužbina. Osim toga, dok je s braćom dijelio vlast, Nemanja je kao udionu oblast u Raškoj posjedovao Toplicu, Ibar i Rasinu do Morave, odnosno istočne djelove Raške i nije vladao Polimljem. U Toplici je tada sagradio manastir Sv. Nikole i crkvu Sv. Bogorodice.
Krajem 1180-ih fokus Nemanjine politike je bio u Pomoravlju i Povardarju, a njegov centar je bio u Nišu. Tada je, kao vrhovni vladar, odnosno veliki župan, sagradio crkve Sv. Pantelejmona u Nišu i Sv. Đorđa u Skoplju. Nemanjine zadužbine su i Bogorodičina crkva u Studenici (oko 40 km sjeverno od Raške) i Sv. Đorđa (Đurđevi Stupovi) kod Novog Pazara. Nemanjin sin Rastko (Sava) u Žitiju Svetog Simeona Nemanje je popisao zadužbine svog oca (manastire koje je sam sazdao) i među njima nema crkve Bogorodice Bistričke. To je dodatni dokaz da ona nije izvorna Nemanjina zadužbina. Romaničku Bogorodičinu crkvu u Voljavcu Stefan Nemanja je samo darivao, a možda je dijelom obnovio. Istoričarka umjetnosti Jelica Ilić je ukazala na njenu prvobitnu pripadnost benediktinskoj arhitekturi. S obzirom na to da crkva manastira Voljavac potiče iz prednemanjićkog perioda, a po karakteristikama pripada (pre)romaničkom primorskom graditeljstvu, vjerovatno je ona zadužbina dukljanskih vladara.
Iz dukljanskog perioda, odnosno iz XI vijeka potiče i trikonhosna crkva Sv. Jovana u Zatonu kod Bijelog Polja, ali su ostaci prvobitne crkve uništeni izgradnjom nove početkom XXI vijeka. Po gradnji je bila slična trikonhalnoj crkvi na ostrvu Tophala u Skadarskom jezeru. Njen trikonhalni plan je sličan spomenicima (crkvama) preromanske arhitekture sa istočnojadranskog primorja. Istoričar umjetnosti Vojislav J. Đurić ističe da je crkva u Zatonu slična starohrvatskim crkvama Sv. Nikole kod Nina i Sv. Krševana na Krku s kraja XI vijeka. Ovoj grupi hramova pripada i crkva Sv. Petra u Bijelom Polju. Iako dominira stav da je ovu crkvu sagradio knez Miroslav, brat velikog župana Stefana Nemanje, istoričarka umjetnosti Tatjana Koprivica ukazuje na to da njena starija faza potiče iz preromaničkog perioda, odnosno između IX i XI vijeka. Istoričar umjetnosti Tomislav Marasović navodi da je crkva Sv. Petra u Bijelom Polju tipološki srodna s crkvom Sv. Nikole (Mikule) u Velom Varošu u Splitu iz druge polovine IX vijeka. Istoričar umjetnosti Vojislav Korać je istakao da crkva Sv. Petra u Bijelom Polju ne liči na prve raške crkve, već da je kasnije prilagođena raškom graditeljstvu, dok je istoričarka umjetnosti Jovanka Maksimović istakla da su u crkvi Sv. Petra pronađeni djelovi skulpturalnog kamenog ukrasa sa preromanskim stilskim osobinama. Izgleda da se ktitorstvo kneza Miroslava odnosilo isključivo na obnovu ili dogradnju prvobitne crkve Sv. Petra. Izvjesno je i da se u svim (pre)romaničkim crkvama u dukljanskoj državi bogoslužilo po rimskom obredu.
Na osnovu narativnih izvora i arhitektonskih i umjetničkih odlika ovih crkava može se reći da je područje današnjeg Bijelog Polja s okolinom bilo dukljanski centar u Polimlju u drugoj polovini XI vijeka i da je tek nakon osvajanja Stefana Nemanje u ovome dijelu Polimlja počeo da se širi raški (srpski) politički, kulturni i vjerski uticaj.

Dukljansko nasljeđe u Polimlju

Fond za zaštitu depozita (FZD), ni dva mjeseca nakon što je raspisan drugi konkurs, nije izabrao novog direktora, iako je svih 11 prijavljenih kandidata ispunilo uslove, a sjednica Upravnog odbora na kojoj se odlučuje o izboru još nije zaključena.
Istovremeno, Agencija za sprečavanje korupcije (ASK) vodi postupak povodom prijave koja se odnosi na zakonitost imenovanja Vojina Vlahovića za direktora FZD 2021. godine, koji je i jedan od kandidata na aktuelnom konkursu, pišu Vijesti.&nbsp;
Prvi konkurs za izbor direktora Fonda raspisan je u septembru, ali je poništen jer nijedan kandidat nije dobio potrebnu većinu glasova, nakon čega je novi konkurs objavljen krajem oktobra.
Predsjednik Upravnog odbora FZD, Borko Božović, objasnio je da je sjednica tog tijela, na kojoj se odlučuje o izboru direktora, i dalje je otvorena i da bi trebalo da bude nastavljena/zaključena narednih dana.&nbsp;
- Za odlučivanje po tom pitanju, za Upravni odbor ne postoji zakonski ili drugi formalni rok. Svakako, u interesu institucije je da se proces okonča ranije ukoliko je to optimalno i iz ugla drugih okolnosti relevantnih za donošenje ove odluke. U međuvremenu, Fond posluje redovno, sa direktorom kome je istekao mandat, ali koji prema članu 12 Statuta Fonda nastavlja da obavlja funkciju do imenovanja direktora - rekao je Božović Vijestima.
On je dodao da je svih 11 kandidata ispunilo uslove drugog konkursa.
Mandat je dosadašnjem direktoru Fonda, Vojinu Vlahoviću, istekao 3. oktobra, ali on shodno članu 12 Statuta nastavlja da obavlja funkciju do imenovanja direktora.
Jedan od kandidata Mladen Bojanić je 24. oktobra uputio dopis ASK-u u kojem je tražio da se ispita imenovanje Vlahovića na toj poziciji 2021. godine. Bojanić tvrdi da je na osnovu dokumentacije koju je dobio Vlahović nezakonito imenovan 2021. i traži od ASK-a da ispita da li ove nezakonitosti ugrožavaju javni interes, odnosno upućuju na postojanje korupcije.&nbsp;
Vlahović je ocijenio tendencioznim i neosnovanim Bojanićeve navode o navodnom ugrožavanju javnog interesa i upućivanju na postojanje korupcije, te da ih sa indignacijom odbacuje.
- Prijava je primljena 27. oktobra. ASK je postupio po prijavi, traživši izjašnjenje relevantne institucije, kao i odgovarajuću prateću dokumentaciju, koja je i dostavljena 18. decembra. Trenutno je postupak u fazi sprovođenja - kazali su iz Agencije.

Još nema odluke o direktoru FZD

Reis Islamske zajednice u Crnoj Gori, Rifat Fejzić, reagovao je povodom pjevanja pjesama u čast četničkih vojvoda tokom proslave Bogojavljenja na Sastavcima u Podgorici, poručivši da vjera nikada ne smije biti sredstvo podjela i netrpeljivosti.
Fejzić je u objavi na mreži X naglasio da bi svaki vjerski skup koji ne baštini poštovanje prema drugima i drugačijima bio lišen svoje suštine i smisla.
– Svaki skup Islamske zajednice koji ne bi baštinio poštovanje prema drugima i drugačijima bio bi lišen istinskog uspjeha i svrhe. Vjera je nepresušno vrelo ljubavi, a nikada izvor mržnje; ona nas uči da u različitostima tražimo mudrost, a ne pakost – poručio je reis Fejzić.
Njegova poruka dolazi u kontekstu sve izraženijih društvenih tenzija, uz jasan apel da se vjerski i javni prostori čuvaju od govora mržnje i istorijskog revizionizma, te da se vjera dosljedno živi kao prostor dijaloga, uvažavanja i mira.
<div class="embed-block"><div style="max-width: 550px;"><div style="left: 0; width: 100%; height: 0; position: relative; padding-bottom: 56.25%;"><iframe src="https://cdn.iframe.ly/api/iframe?app=1&url=https%3A%2F%2Fx.com%2FRifatFejzic%2Fstatus%2F2013341366072275000&key=87ca3314a9fa775b5c3a7726100694b0" style="top: 0; left: 0; width: 100%; height: 100%; position: absolute; border: 0;" allowfullscreen></iframe></div></div></div>
&nbsp;

Tag: tenzije