Evropa i NATO upozoravaju Moskvu nakon što je ruski dron pogodio zgradu u Rumuniji
Rumunija je optužila Rusiju za "ozbiljnu i neodgovornu eskalaciju" nakon što je dron pogodio višespratnicu na rumunskoj teritoriji u blizini granice s Ukrajinom, dok su incident osudili Evropska unija, NATO i Sjedinjene Američke Države.
Dron je ušao u rumunski vazdušni prostor tokom noćnih napada na Ukrajinu i srušio se na stambenu zgradu u Galaciju, gradu na Dunavu, saopštilo je Ministarstvo odbrane Rumunije. Prema navodima Ministarstva, pad je izazvao požar, zbog čega je uslijedila hitna intervencija više bezbjednosnih i spasilačkih službi.
Prema riječima rumunskih zvaničnika, zgrada je evakuisana, a najmanje dvije osobe zadobile su lakše povrede.
- Ovaj incident predstavlja ozbiljnu i neodgovornu eskalaciju sa strane Ruske Federacije - navela je rumunska ministarka vanjskih poslova Koju Oana na mreži X, dodajući da Rusija snosi direktnu odgovornost za ove teške i neodgovorne akcije.
Rusija zasad nije komentarisala incident.
Oana je dodala da je Bukurešt obavijestio članice EU, saveznike u NATO-u i generalnog sekretara NATO-a Marka Rutea i "zatražio mjere za ubrzanje prenosa kapaciteta protiv dronova u Rumuniju".
- Bezobzirno ponašanje Rusije predstavlja opasnost za sve nas - rekao je generalni sekretar NATO-a Mark Rute, napominjući da je NATO spreman da brani svaki centimetar savezničke teritorije.
- Oni nastavljaju da gađaju civile i civilnu infrastrukturu širom Ukrajine i noćas su još jednom pokazali da implikacije njihovog nelegalnog rata agresije ne prestaju na granici - rekao je Rute.
Rumunski predsjednik Nikušor Dan rekao je da je sazvao sastanak Vrhovnog savjeta nacionalne odbrane kako bi se razgovaralo o implikacijama "najozbiljnijeg incidenta" na rumunskoj teritoriji od početka ruske agresije na Ukrajinu.
- Naredićemo proporcionalne mjere u odnosu na Rusku Federaciju - rekao je on.
Američki ambasador pri NATO-u Metju Vitaker osudio je napad, opisujući ga kao - bezobziran upad - na rumunsku teritoriju, navodeći da SAD stoje uz "našeg saveznika u NATO-u, Rumuniju".
- Branićemo svaki centimetar teritorije NATO-a - izjavio je Vitaker.
Američki kongresmen Džo Vilson rekao je da je Rusija "ratoborno i ničim izazvano" napala Rumuniju, navodeći da su porodice koje spavaju u svojim domovima meta i da je odvraćanje jedini način da se zaustave "perverzni postupci Rusije".
Nije poznato da li će Bukurešt zatražiti hitne konsultacije u skladu sa Članom 4 Alijanse.
Konsultacije po Članu 4 – odredbi u NATO sporazumu koja omogućava svakoj članici da formalno zatraži hitne konsultacije sa saveznicima kada je ugrožen njen teritorijalni integritet, politička nezavisnost ili bezbjednost – sazvane su tri puta otkako je Rusija pokrenula rat protiv Ukrajine u februaru 2022. godine.
Član 4 je isključivo mehanizam konsultacija. Pozivanje na njega ne garantuje vojni odgovor ili aktiviranje Člana 5, što se dogodilo samo jednom u 77-godišnjoj istoriji Alijanse, nakon napada 11. septembra 2001. godine u SAD.
Rumunija, članica NATO-a i EU koja dijeli granicu dugu 650 kilometara s Ukrajinom, zabilježila je 28 upada ruskih dronova u svoj vazdušni prostor otkako je Moskva počela da napada ukrajinske luke duž Dunava tokom invazije pokrenute u februaru 2022. godine.
Ukrajinski ministar vanjskih poslova Andrij Sibiga upozorio je da ruska agresija predstavlja stvarnu prijetnju regionu Crnog mora i cijeloj Evropi.
Maja Sandu, predsjednica Moldavije, koja se graniči i s Rumunijom i s Ukrajinom, oštro je osudila, kako je navela, ruske dronove koji napadaju Rumune u njihovim domovima.
- To je ozbiljno. Rusija je opasnost za sve i mora biti zaustavljena - navela je ona na mreži X.
Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen ocijenila je da je ruski agresivni rat prešao još jednu granicu.
- Upad ruskog drona pogodio je gusto naseljeno područje u Rumuniji, povrijedivši civile. Na teritoriji EU. Nastavićemo da povećavamo pritisak na Rusiju. Pripremamo 21. paket sankcija - dodala je predsjednica Evropske komisije.