Ruski pilot koji je prinudno sletio i spasio 161 putnika, optužen za otplatu 1,5 miliona dolara štete

Ruski pilot Sergej Belov suočava se s tužbom vrijednom 1,5 miliona dolara zbog štete na Airbusu A320 nastale nakon prinudnog slijetanja u polje u Novosibirskoj oblasti u septembru 2023. godine, incidentu u kojem niko od 161 putnika i članova posade nije stradao.

Sudski dokumenti koji su 22. januara postali javni otkrivaju da se od kapetana Belova lično potražuje nadoknada štete povezane s vanrednim slijetanjem, koje je tada privuklo veliku pažnju svjetskih medija kao dramatičan, ali uspješno okončan događaj bez ljudskih žrtava.

Belov je bio kapetan leta U6-1383 ruske kompanije Ural Airlines na ruti od Sočija prema Omsku. Tokom leta Airbus A320 izgubio je pritisak u zelenom hidrauličkom sistemu, što je dovelo do niza operativnih odluka posade. Zbog uočenog tehničkog problema odlučili su da preusmjere let prema Novosibirsku, čija uzletno-sletna staza nudi veće sigurnosne margine.

Međutim, tokom nastavka leta nije primijećeno da se stajni trap ne može uvući, što je povećalo aerodinamički otpor i ubrzalo potrošnju goriva. Kako su se rezerve goriva približavale kritičnom nivou, posada je proglasila vanredno stanje i donijela odluku o prinudnom slijetanju izvan aerodroma.

Avion je na kraju sletio u polje oko 185 kilometara zapadno od Novosibirska. U avionu se nalazila 161 osoba i svi su preživjeli bez težih povreda. Snimci evakuacije među kukuruznim poljima postali su simbol prisebnosti i profesionalnosti kabinskog i letačkog osoblja.

Naknadna istraga koja je u međuvremenu djelimično povučena i revidirana, ukazala je na više faktora koji su uticali na tok događaja. Među njima su navedene greške u procjeni i raspodjeli radnog opterećenja u pilotskoj kabini, netačnosti u planiranju i praćenju potrošnje goriva te nedostatno upravljanje resursima posade. Istovremeno je uzrok početnog tehničkog kvara pripisan istrošenosti fleksibilnog crijeva u hidrauličkom sistemu.

U danima nakon incidenta uprava Ural Airlinesa najavljivala je mogućnost da se avion, nakon detaljnog pregleda, vlastitom snagom ponovo vine u vazduh i poleti s polja. Kasniji medijski navodi sugerisali su ipak drugačiji ishod: letjelica će biti rastavljena i iskorišćena za rezervne djelove, što se na kraju i desilo.

Tužba podignuta protiv pilota otvara šire pitanje lične finansijske odgovornosti članova letačke posade za odluke donesene u vanrednim okolnostima. U komercijalnom vazduhoplovstvu uobičajeno je da primarnu odgovornost snosi operater, dok se pojedinačne greške analiziraju kroz regulatorne i disciplinske postupke, a ne putem privatnih odštetnih zahtjeva.

Ostaje dilema da li je opravdano finansijski teretiti kapetana koji je, uprkos mogućim propustima u procjeni i vođenju situacije, uspio da spasi sve putnike i članove posade, ili se upravo niz odluka koje su prethodile vanrednom slijetanju treba smatrati osnovom za ovakvo potraživanje.